Bumerang z Podhala może mieć około 40 tysięcy lat

26 czerwca 2025, 08:32

Jaskinia w Obłazowej na Podhalu to bardzo ważne stanowisko archeologiczne z paleolitu. Prace archeologiczne prowadzone tam są od 1985 roku, a w ich trakcie dokonano odkryć, które całkowicie zmieniły poglądy na prehistorię polskiej części Karpat Zachodnich. Dzięki nim wiemy, że jaskinia była wielokrotnie zamieszkiwana przez neandertalczyków od około 100 do 40 tysięcy lat p.n.e., a przez kolejne tysiąclecia korzystał z niej H. sapiens.



Wpływ piractwa na chmury nad Atlantykiem. Naukowcy korzystają z naturalnego eksperymentu

25 listopada 2025, 16:59

W styczniu 2020 roku zaczęły obowiązywać ostrzejsze normy zawartości siarki w paliwie używanym w transporcie morskim. Ich celem jest zmniejszenie zanieczyszczenia związkami siarki. Aerozole wpływają na tworzenie się chmur i ich jasność, co ma wpływ na bilans energetyczny Ziemi. Chmury powstające z udziałem takich zanieczyszczeń są jaśniejsze i odbijają więcej promieniowania słonecznego. To wywołuje efekt chłodzący, który maskuje znaczną część ocieplenia


Jutro startuje Celeste. Europejska konstelacja udoskonali i wzmocni nawigację satelitarną

24 marca 2026, 10:27

Już jutro z Māhia Launch Complex na Nowej Zelandii wystartują dwa pierwsze satelity europejskiej konstelacji Celeste. Na razie to misja demonstracyjna, ale ostatecznym celem Celeste jest uzupełnienie i udoskonalenie nawigacji satelitarnej, przede wszystkim europejskiego Galileo. Nowa konstelacja, której nazwa pochodzi od imienia nieślubnej córki Galileusza, Virginii Gamby, która po wstąpieniu w szeregi klarysek przyjęła imię Maria Celeste.


Prezerwatywa zabezpiecza nie tylko przed ciążą i HIV

1 września 2006, 16:56

Kobiety z nowotworami szyjki macicy (oraz innymi nowotworami okolic miednicy, np. pęcherza moczowego) powinny uprawiać seks, zabezpieczając się prezerwatywami. I nie chodzi tu bynajmniej o zapobieganie ciąży, lecz o to, że pewien składnik spermy przyspiesza postępy choroby.


Otyłość wiąże się ze stężeniem testosteronu

12 grudnia 2006, 19:21

U otyłych mężczyzn często występuje ostry spadek poziomu testosteronu, podczas gdy u otyłych kobiet odnotowuje się wyższe stężenie tego hormonu niż u pań z normalną wagą ciała.


Edward Boyden© MIT

Kontrolowane wyłączanie wadliwych neuronów

30 marca 2007, 10:22

Naukowcy z MIT opracowali technikę odwracalnego wyłączania komórek mózgowych za pomocą impulsów światła. Możliwe więc stałoby się kontrolowanie aktywności neuronów odpowiedzialnych za padaczkę czy chorobę Parkinsona.


Kałamarnica olbrzymia

Olbrzymka wyrzucona na plażę

12 lipca 2007, 07:53

W Tasmanii woda wyrzuciła na plażę ciało olbrzymiej kałamarnicy. To jeden z największych opisanych dotąd egzemplarzy.


Nadmierne smażenie szkodzi jajnikom

4 grudnia 2007, 10:48

Kobiety, które codziennie jedzą frytki czy chipsy, ryzykują nowotworami jajników i macicy. Za zwiększoną zachorowalność może odpowiadać akrylamid, tworzący się podczas smażenia, pieczenia i grillowania.


Uporządkowane kryształy po użyciu chemikaliów

Samoorganizujący się tranzystor organiczny

5 marca 2008, 17:54

Naukowcy z National Institute of Standards and Technology (NIST), Penn State University i University of Kentucky opracowali technologię szybkiego i prostego wykorzystania organicznego półprzewodnika do tworzenia matryc wysoko wydajnych tranzystorów. Dzięki temu odkryciu w przyszłości mogą powstać duże, elastyczne układy elektroniczne.


Słyszy 3 głosy naraz

11 czerwca 2008, 11:50

Humanoidalny robot Asimo ma na swym koncie kolejne ważne osiągnięcie. Tym razem jest w stanie zrozumieć, co mówi każda z 3 wypowiadających się jednocześnie osób. Zdolność tę wykorzystano do wydania werdyktu w popularnej grze kamień, nożyce, papier. W przyszłości Asimo poradzi sobie z większą liczbą mówiących i bardziej skomplikowanymi wypowiedziami (na razie było to tylko jedno słowo).


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk